Dr. Öğr. Üyesi Ceyda Hayretdağ, bir tür beyaz kan hücresi kanseri olarak bilinen, ''multipl miyelom'' ile ilgili bilgilendirmelerde bulundu.
Beyaz kan hücrelerinin vücuttaki enfeksiyonlarla savaştığını ifade eden Beykent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Ceyda Hayretdağ, "Kemik iliği denen kısımda kemiklerinizin ortasında yapılırlar. İnsanlarda multipl miyelom olduğunda, kemik iliği bu beyaz kan hücrelerinden çok fazla üretir ve bir kişinin vücudunun ihtiyaç duyduğu normal kan hücre sayısı yetersiz hale gelir. Bu da semptomlara neden olur" dedi ve multipl miyelom kanserinin semtpomlarını sıraladı:
Kemik ağrısı veya kolayca kırılan kemikler
Bulantı, kusma, kafa karışıklığı veya normalden daha fazla susama hissi
Normalden daha zayıf, yorgun veya nefes darlığı hissetmek
Bulanık görme
Göğüs, bel veya bacaklarda uyuşma, karıncalanma veya güçsüzlük
Daha kolay hastalanmak
İstemsiz kilo vermek
Bu semptomların tümünün multipl miyelom olmayan durumlardan da kaynaklanabileceği konusunda uyaran Hayretdağ, yine de bu belirtilere sahip olunması durumunda muhakkak bir doktora başvurulmasının gerektiğinin altını çizdi.
Bazı durumlarda multipl miyelom semptomlarının tıbbi bir acil durum oluşturabileceğini ifade eden Hayretdağ, aşağıda sıralanan durumları tecrübe eden kişilerin muhakkak bir doktora görünmesi gerektiğini sözlerine ekledi:
Şiddetli sırt ağrısı
Bacaklarda zayıflık, uyuşma veya karıncalanma
Mesane veya bağırsak üzerinde kontrol kaybı (idrarı tutamama veya gaita tutamama şikayeti)
"Multipl miyelom için test var mı?"
Multipl miyelomlu insanların enfeksiyonlardan normalden daha kolay etkilenebildiğini söyleyen Hayretdağ, "Bu nedenle ellerinizi sık sık yıkamak ve hasta olan insanlardan uzak durmak önemlidir. Ateşiniz çıkarsa hemen doktorunuza başvurmalısınız" diyerek multipl miyelom kanserinin tanısında kullanılabilecek testleri sıraladı:
Kan veya idrar testleri
Kemik iliği biyopsisi - Doktor, kemik iliğinden çok küçük bir örnek alacaktır. Başka bir doktor, kanser hücrelerinin olup olmadığını görmek için örneğe mikroskop altında bakacaktır.
BT taramaları, PET taramaları, MR taramaları veya X ışınları gibi görüntüleme testleri - Görüntüleme testleri vücudun iç kısmının resimlerini oluşturur.
Multipl miyelom tedavisi
Multipl miyelomla alakalı bir diğer önemli soru olan tedavisi hakkında da bilgiler paylaşan Hayretdağ, tedavi aşamalarını anlattı:
"İzle ve bekle" - Bazı kişilerin herhangi bir semptomu yoktur ve hemen tedavi görmeyebilirler. Ama düzenli olarak bir doktor tarafından kontrol edilirler. Semptom göstermeye başladıklarında aktif tedavi görürler.
Kemoterapi - Kemoterapi, doktorların kanser hücrelerini öldüren bir grup ilacı tanımlamak için kullandıkları terimdir.
Steroid ilaçlar - Bu ilaçlar kanser hücrelerini öldürebilir ve kanser büyümesini yavaşlatabilir.
"Bağışıklık düzenleyici ilaçlar" olarak adlandırılan ilaçlar - Bu ilaçlar kanserin büyümesini durdurur.
Antikorlar - Antikorlar kanınızdaki proteinlerdir. Bağışıklık sisteminiz, vücudunuzun enfeksiyonlarla savaşmasına yardımcı olur. Ancak laboratuvarda oluşturulan ve ilaç olarak kullanılan başka antikor türleri de vardır. Hücrelerin belirli kısımlarını hedef alarak kanser hücrelerini öldürürler.
Kemik iliği nakli - Kemik iliği , beyaz kan hücreleri dahil olmak üzere kan hücreleri yapar. Kemik iliği nakli sırasında, doktor vücuttan bir miktar kemik iliği çıkarır. Ardından kişiye "kemoterapi" adı verilen ilaçlar verilir. Bu ilaçlar genellikle kanser hücrelerini öldürmek için kullanılır, ancak aynı zamanda kemik iliği hücrelerini de öldürürler. Kemoterapi sonrası doktor kemik iliğini kişinin vücuduna geri koyar.
Multipl miyelomlu kişilerin, sahip oldukları semptomlar için de tedavi gördüklerini söyleyen Hayretdağ, "Örneğin, doktorlar kemik semptomlarını ağrı kesici ilaçlar, kemik kaybını durdurmak için ilaçlar veya radyasyon tedavisi ile tedavi edebilirler. Radyasyon kanser hücrelerini öldürebilir" ifadelerini kullandı.
Tedaviden sonra ne olur
Hastaların tedaviden sonra, kanserin geri gelip gelmediğini görmek için sık sık kontrol edilmesi gerektiğini söyleyen Hasretdağ, "Tedavi genellikle hastalığı iyileştirmez, ancak semptomları azaltabilir ve insanların daha uzun yaşamasına yardımcı olabilir. Takip testleri kan testleri, idrar testleri, görüntüleme testleri veya kemik iliği biyopsisini içerirler" bilgisini aktardı.
Multipl miyelom için tedavi olmanın, hangi tedavinin ne zaman yapılacağı gibi birçok seçim yapmayı gerektirdiğinin altını çizen Dr. Hayretdağ, sözlerini şu şekilde sonlandırdı:
"Her zaman doktorunuzla iletişim halinde olun ve ne düşündüğünüzü bildirin. Size bir tedavi önerildiği her seferinde şunu sorun:
Bu tedavinin faydaları nelerdir? Daha uzun yaşamama yardımcı olabilir mi? Semptomları azaltacak mı yoksa önleyecek mi?
Bu tedavinin olumsuz yönleri nelerdir?
Bu tedavinin dışında başka seçenekler var mı?"
İHA
Beyaz kan hücrelerinin vücuttaki enfeksiyonlarla savaştığını ifade eden Beykent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Ceyda Hayretdağ, "Kemik iliği denen kısımda kemiklerinizin ortasında yapılırlar. İnsanlarda multipl miyelom olduğunda, kemik iliği bu beyaz kan hücrelerinden çok fazla üretir ve bir kişinin vücudunun ihtiyaç duyduğu normal kan hücre sayısı yetersiz hale gelir. Bu da semptomlara neden olur" dedi ve multipl miyelom kanserinin semtpomlarını sıraladı:
Kemik ağrısı veya kolayca kırılan kemikler
Bulantı, kusma, kafa karışıklığı veya normalden daha fazla susama hissi
Normalden daha zayıf, yorgun veya nefes darlığı hissetmek
Bulanık görme
Göğüs, bel veya bacaklarda uyuşma, karıncalanma veya güçsüzlük
Daha kolay hastalanmak
İstemsiz kilo vermek
Bu semptomların tümünün multipl miyelom olmayan durumlardan da kaynaklanabileceği konusunda uyaran Hayretdağ, yine de bu belirtilere sahip olunması durumunda muhakkak bir doktora başvurulmasının gerektiğinin altını çizdi.
Bazı durumlarda multipl miyelom semptomlarının tıbbi bir acil durum oluşturabileceğini ifade eden Hayretdağ, aşağıda sıralanan durumları tecrübe eden kişilerin muhakkak bir doktora görünmesi gerektiğini sözlerine ekledi:
Şiddetli sırt ağrısı
Bacaklarda zayıflık, uyuşma veya karıncalanma
Mesane veya bağırsak üzerinde kontrol kaybı (idrarı tutamama veya gaita tutamama şikayeti)
"Multipl miyelom için test var mı?"
Multipl miyelomlu insanların enfeksiyonlardan normalden daha kolay etkilenebildiğini söyleyen Hayretdağ, "Bu nedenle ellerinizi sık sık yıkamak ve hasta olan insanlardan uzak durmak önemlidir. Ateşiniz çıkarsa hemen doktorunuza başvurmalısınız" diyerek multipl miyelom kanserinin tanısında kullanılabilecek testleri sıraladı:
Kan veya idrar testleri
Kemik iliği biyopsisi - Doktor, kemik iliğinden çok küçük bir örnek alacaktır. Başka bir doktor, kanser hücrelerinin olup olmadığını görmek için örneğe mikroskop altında bakacaktır.
BT taramaları, PET taramaları, MR taramaları veya X ışınları gibi görüntüleme testleri - Görüntüleme testleri vücudun iç kısmının resimlerini oluşturur.
Multipl miyelom tedavisi
Multipl miyelomla alakalı bir diğer önemli soru olan tedavisi hakkında da bilgiler paylaşan Hayretdağ, tedavi aşamalarını anlattı:
"İzle ve bekle" - Bazı kişilerin herhangi bir semptomu yoktur ve hemen tedavi görmeyebilirler. Ama düzenli olarak bir doktor tarafından kontrol edilirler. Semptom göstermeye başladıklarında aktif tedavi görürler.
Kemoterapi - Kemoterapi, doktorların kanser hücrelerini öldüren bir grup ilacı tanımlamak için kullandıkları terimdir.
Steroid ilaçlar - Bu ilaçlar kanser hücrelerini öldürebilir ve kanser büyümesini yavaşlatabilir.
"Bağışıklık düzenleyici ilaçlar" olarak adlandırılan ilaçlar - Bu ilaçlar kanserin büyümesini durdurur.
Antikorlar - Antikorlar kanınızdaki proteinlerdir. Bağışıklık sisteminiz, vücudunuzun enfeksiyonlarla savaşmasına yardımcı olur. Ancak laboratuvarda oluşturulan ve ilaç olarak kullanılan başka antikor türleri de vardır. Hücrelerin belirli kısımlarını hedef alarak kanser hücrelerini öldürürler.
Kemik iliği nakli - Kemik iliği , beyaz kan hücreleri dahil olmak üzere kan hücreleri yapar. Kemik iliği nakli sırasında, doktor vücuttan bir miktar kemik iliği çıkarır. Ardından kişiye "kemoterapi" adı verilen ilaçlar verilir. Bu ilaçlar genellikle kanser hücrelerini öldürmek için kullanılır, ancak aynı zamanda kemik iliği hücrelerini de öldürürler. Kemoterapi sonrası doktor kemik iliğini kişinin vücuduna geri koyar.
Multipl miyelomlu kişilerin, sahip oldukları semptomlar için de tedavi gördüklerini söyleyen Hayretdağ, "Örneğin, doktorlar kemik semptomlarını ağrı kesici ilaçlar, kemik kaybını durdurmak için ilaçlar veya radyasyon tedavisi ile tedavi edebilirler. Radyasyon kanser hücrelerini öldürebilir" ifadelerini kullandı.
Tedaviden sonra ne olur
Hastaların tedaviden sonra, kanserin geri gelip gelmediğini görmek için sık sık kontrol edilmesi gerektiğini söyleyen Hasretdağ, "Tedavi genellikle hastalığı iyileştirmez, ancak semptomları azaltabilir ve insanların daha uzun yaşamasına yardımcı olabilir. Takip testleri kan testleri, idrar testleri, görüntüleme testleri veya kemik iliği biyopsisini içerirler" bilgisini aktardı.
Multipl miyelom için tedavi olmanın, hangi tedavinin ne zaman yapılacağı gibi birçok seçim yapmayı gerektirdiğinin altını çizen Dr. Hayretdağ, sözlerini şu şekilde sonlandırdı:
"Her zaman doktorunuzla iletişim halinde olun ve ne düşündüğünüzü bildirin. Size bir tedavi önerildiği her seferinde şunu sorun:
Bu tedavinin faydaları nelerdir? Daha uzun yaşamama yardımcı olabilir mi? Semptomları azaltacak mı yoksa önleyecek mi?
Bu tedavinin olumsuz yönleri nelerdir?
Bu tedavinin dışında başka seçenekler var mı?"
İHA
