Türkiye'de 1984-2022 arasında Kamu Özel İşbirliği (KÖİ) ve Yap-İşlet Devret olmak üzere toplamda 257 projenin hayata geçtiğine işaret eden KÖİ Projeleri Araştırma Merkezi Başkanı Dr. Eyüp Vural Aydın, şişelerin ekonomiye kazandırılmasında da KÖİ modelinin uygulanacağını söyledi.Türkiye'de bir dönem Yap-İşlet-Devret olarak da bilinen Kamu Özel İşbirliği'yle (KÖİ) 21. yüzyılda 5 bin proje hayata geçirilirken, toplam proje büyüklüğü 1,5 trilyon doları buldu. Kamu Özel İşbirliği (KÖİ) Projeleri Araştırma Merkezi Başkanı Dr. Eyüp Vural Aydın, geçen yıl dünya genelinde 240 KÖİ projesi gerçekleştiğini, bu yatırımların 2020'ye oranla yüzde 49 artarak 76,3 milyar dolar seviyesine ulaştığını söyledi.Ekonomi Gazetecileri Derneği'nin, KÖİ Projeleri Araştırma Merkezi'nin ev sahipliğinde düzenlediği seminerde konuşan Aydın, Çin'in 2013-2020 boyunca bin 934 KÖİ projesini hayata geçirdiğini, Hindistan'da da 2004-2020 boyunca bin 128 KÖİ projesinin devreye alındığını kaydetti. Türkiye'de 1984-2022 arasında KÖİ ve Yap-İşlet Devret olmak üzere toplamda 257 projenin hayata geçtiğine işaret eden Aydın, "Bunların toplam büyüklüğü 84 milyar dolar. Ancak buna havalimanı gibi imtiyazlar da eklenince 165 milyar dolarlık bir ekonomik büyüklükten söz edebiliyoruz" dedi.Değer artışında pay formülüDünyada altyapı yatırım açığının 94 trilyon dolara geldiğini ifade eden Aydın, "İsveç Stockholm'de 'arsadaki değeri kap' modeline geçildi. Ulaştırmada üç durağın inşaatı başladı. Oradaki arsanın değeri artınca arsa değer artış bedelinden devlet pay aldı ve projenin bir kısmını ?nanse etti" diyerek, Türkiye'de de benzer uygulamaların olabileceğine işaret etti.Şişeler KÖİ'yle toplanacakŞişelerin ekonomiye kazandırılmasında KÖİ modelinin uygulanacağını anlatan Aydın, "Şişeler depozitoya dönecek. Yüzde 60 toplama yakalanabilirse dünyada ilk defa depozito sistemi KÖİ ile olacak. Şişelerin toplanmasından işlenmesi ve sektöre satılmasını içeren bir uygulama olacak" dedi. Belediyelerin de KÖİ yapmasının önünün açıldığını kaydeden Aydın, "Birçok belediye ile görüşmelerimiz başladı" diye konuştu. KÖİ projelerinin borsaya açılması konusunda çalıştıklarına işaret eden Aydın, "Türkiye'de çok ciddi tasarruf var ama para ya arsada ya konutta ya kasada" ifadelerini kullandı.Yurt dışından talep var"Dünyada müteahhitlikte ikinciydik. KÖİ'ler sayesinde inşaat şirketlerimiz işletmeciliği de öğrendiler" diyen Aydın, şöyle konuştu, "İki yıl önce Türk şirketleri dünyada köprü ihalesine giremezdi ama artık girebilirler. Türk şirketler uluslararası şirketlerden know-how transferi yaptı. Rus heyet geldi. Her gün mail atıyorlar. 'KÖİ yetkinliği olan ?rmaları alıp bize gelir misiniz?' diye soruyorlar. Belki de toplanıp Moskova'ya gideceğiz. Ruslar Türk şirketlerinin, istedikleri zamanda ve bütçede işleri bitirebileceğini gördü. Rusya'da ulaştırma alanında talep var. Malum uluslararası ?rmalar çıktılar. Suudi Arabistan'a Türk modeli KÖİ öğretiyoruz. Bir Amerikan şirket aracılığıyla bizden danışmanlık aldılar. Oranın sağlık bakanlığına anlattık. Şu anda Türk modeli onaylandı. 38 tane sağlık merkezinin KÖİ projesi çıkacak. Türk şirketlerine İngiliz ve Amerikalılarla birlikte iş yapma kolaylığı sağlayacaklar.
İHA
İHA
