Diyabet hastalarına yaz uyarısı: Kan şekeri kontrolü şart
Yaz aylarında artan hava sıcaklıkları, diyabetli bireylerde yalnızca susuzluk riskini artırmıyor; kan şekeri düzeylerinde beklenmedik dalgalanmalara da neden olabiliyor. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Demet Yetkin, sıcak havalarda hem hipoglisemi hem de hiperglisemi riski...
Yaz mevsiminin diyabet yönetiminde daha dikkatli olunması gereken dönemlerden biri olduğunu belirten Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Demet Yetkin, yüksek sıcaklıkların vücutta meydana getirdiği değişikliklerin kan şekeri kontrolünü doğrudan etkileyebileceğini ifade etti.
SICAK HAVA KAN ŞEKERİNİ BEKLENMEDİK ŞEKİLDE ETKİLEYEBİLİR
Prof. Dr. Demet Yetkin, '2026 yılında Diabetes Care dergisinde yayımlanan geniş kapsamlı bir çalışmada, tip 1 diyabetli bireylerde hava sıcaklığı arttıkça hipoglisemi yani kan şekeri düşüklüğü riskinin de arttığı gösterildi. Bu durum, sıcak havanın herkeste otomatik olarak kan şekerini düşürdüğü anlamına gelmez. Ancak özellikle insülin kullanan hastalarda yaz aylarında kan şekeri takibinin daha dikkatli yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır' dedi.
HEM DÜŞÜK HEM DE YÜKSEK KAN ŞEKERİ GÖRÜLEBİLİR
Sıcak havalarda cilt damarlarının genişlemesi nedeniyle insülinin bazı kişilerde daha hızlı emilebildiğini belirten Prof. Dr. Yetkin, yaz aylarında yürüyüş, yüzme ve diğer fiziksel aktivitelerin artmasının da kan şekerini düşürücü etkiyi güçlendirebildiğini söyledi. Yetkin, 'Öte yandan yeterli sıvı tüketilmediğinde gelişen susuzluk, kan şekerinin yükselmesine neden olabilir. Bu nedenle yaz aylarında yalnızca hipoglisemi değil, hiperglisemi riski de göz önünde bulundurulmalıdır. Diyabetli bireyler kan şekeri ölçümlerini sıcak havalarda normalden daha sık yapmalıdır' dedi.
BELİRTİLER SICAK ÇARPMASIYLA KARIŞABİLİYOR
Terleme, halsizlik, baş dönmesi ve çarpıntı gibi belirtilerin hem sıcak çarpmasında hem de hipoglisemide görülebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Demet Yetkin, 'Kendinizi kötü hissettiğinizde belirtilerin nedenini tahmin etmeye çalışmak yerine mutlaka kan şekerinizi ölçün. Erken yapılan ölçüm, doğru müdahale açısından hayati önem taşır' ifadelerini kullandı.
İNSÜLİN DOZUNU KENDİ BAŞINIZA DEĞİŞTİRMEYİN
Yaz aylarında kan şekeri değerlerinde değişiklik görülmesinin tedavinin bireysel olarak değiştirilmesi gerektiği anlamına gelmediğini belirten Prof. Dr. Yetkin, 'Tekrarlayan hipoglisemi atakları yaşayan hastaların tedavileri mutlaka hekim tarafından yeniden değerlendirilmelidir. Özellikle tip 1 diyabetli bireyler bazal insülinlerini kesinlikle kendi başlarına kesmemelidir' diye konuştu.
İNSÜLİNİ SICAKTAN KORUYUN
İnsülinlerin uygun koşullarda saklanmasının tedavinin etkinliği açısından büyük önem taşıdığını ifade eden Prof. Dr. Demet Yetkin, 'İnsülinler doğrudan güneş altında, park halindeki araçlarda veya yüksek sıcaklığa maruz kalan ortamlarda bırakılmamalıdır. Aşırı sıcak ilacın etkinliğini azaltabilir. Özellikle seyahatlerde insülinlerin yalıtımlı taşıma çantalarında muhafaza edilmesi önerilir' dedi. YAZ AYLARINDA DİYABET HASTALARI NELERE DİKKAT ETMELİ? Prof. Dr. Demet Yetkin, yaz aylarında diyabet yönetimi için şu önerilerde bulundu: 'Gün boyunca yeterli miktarda su tüketin. Kan şekerinizi sıcak günlerde normalden daha sık kontrol edin. Uzun yürüyüş veya egzersiz sırasında yanınızda hızlı etkili karbonhidrat bulundurun. Öğün atlamayın. İnsülin ve diyabet malzemelerinizi aşırı sıcaktan koruyun. Tekrarlayan hipoglisemi veya yüksek kan şekeri durumunda mutlaka hekiminize başvurun.' Yaz mevsiminin doğru önlemler alındığında diyabetli bireyler için güvenle geçirilebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Demet Yetkin, 'Düzenli glukoz takibi, yeterli sıvı tüketimi ve ilaçların doğru koşullarda saklanması gibi basit önlemler sayesinde yaz aylarını sağlıklı ve güvenli geçirmek mümkündür' diyerek sözlerini tamamladı.